Bazylia to jedno z najpopularniejszych ziół uprawnych. Jest znana z intensywnego aromatu i wyjątkowego smaku, dlatego znajduje szerokie zastosowanie w kuchni. Tę niezwykłą roślinę można uprawiać na balkonie, parapecie kuchennym lub tarasie, aby cieszyć się świeżymi liśćmi przez cały rok. Jak dbać o bazylię w doniczce, żeby mieć w każdej chwili dostęp do aromatycznego dodatku do sałatek, zup, pizzy, makaronu i koktajlu?
Roślina pochodzi z tropikalnych regionów Azji Centralnej i Południowo-Wschodniej, ale jest uprawiana na całym świecie. Istnieje wiele odmian bazylii (słodka, grecka, cytrynowa, tajska, czerwona, cynamonowa i tulsi). Każda z nich ma nieco inny smak i zapach, co sprawia, że są uniwersalnym składnikiem w różnych kuchniach świata, szczególnie w kuchni włoskiej.
Bazylia pospolita
Bazylia jest bogata w witaminy A, K, C, magnez, żelazo, potas i wapń. Zawiera niewielkie ilości innych składników odżywczych, w tym witamin z grupy B, manganu, fosforu i cynku. Ze względu na zawartość takich związków roślinnych, jak flavonoidy i terpeny ma właściwości przeciwbakteryjne, przeciwutleniające i przeciwzapalne.
Najbardziej rozpowszechnioną odmianą rośliny jest bazylia pospolita, zioło wszechstronnie używane w kuchniach na całym świecie. Ma słodki, delikatny smak z nutą anyżu i goździków. Bywa najsmaczniejsza, kiedy jest świeża. Jej liście powinny być dodawane do potraw tuż przed podaniem. Wysoka temperatura może zniszczyć delikatny smak i aromat, dlatego nie jest zalecane długotrwałe gotowanie bazylii.
Liście bazylii są głównym składnikiem pesto alla genovese, tradycyjnego włoskiego sosu z udziałem oliwy z oliwek, parmezanu, orzechów piniowych i czosnku. Bywa często dodawana do sosów pomidorowych, pizzy, spaghetti bolognese, lasagne oraz sałatek, a także do minestrone czy zupy pomidorowej. Liście są używane do aromatyzowania napojów i koktajli. Bywa łączona z owocami, w sorbecie lub galaretkach. W kuchni azjatyckiej, szczególnie wietnamskiej i tajskiej, bazylia jest często dodawana do potraw z ryżu i makaronu.
Bazylia w doniczce jak uprawiać
Bazylia jest łatwa w pielęgnacji i z powodzeniem można ją uprawiać w ogrodzie, na balkonie czy kuchennym parapecie. W doniczce dorasta zwykle do wysokości około 30 cm (w ogrodzie nawet do 50 cm). Najłatwiej kupić ją w doniczce w supermarkecie lub centrum ogrodniczym, ale też możemy wysiać ją samodzielnie z nasion. Nasion nie przykrywamy ziemią. Potrzebują światła, by wykiełkować, co trwa około tygodnia.
Bazylia w doniczce wymagania
Jest to idealna roślina do uprawy w doniczkach, gdyż możemy bez obaw trzymać ją na słonecznym parapecie w kuchni, a latem wystawić na balkon lub taras. Doniczkowa bazylia nie toleruje zimnej i mokrej gleby, dlatego powinna być ona lekko wilgotna. Unikaj stawiania doniczki w ostrym słońcu, gdyż może to doprowadzić do wysuszenia lub poparzenia rośliny. Zapewnij jej miejsce pozbawione przeciągów, a zimą nie narażaj na działanie mroźnego powietrza.
Bazylia w domu podlewanie
Roślinę należy podlewać regularnie. Najlepiej rano, aby gleba zdążyła wyschnąć w ciągu dnia. Zbyt częste i obfite dostarczanie wody może przynieść odwrotne skutki od zamierzonych. Podczas podlewania uważajmy, aby nie zmoczyć liści, gdyż może to zwiększyć ryzyko pojawienia się choroby grzybiczej (mączniaka prawdziwego). W czasie letnich upałów roślinę podlewamy codziennie. Bardzo dobrym sposobem jest wstawienie bazylii do miseczki z wodą, dzięki czemu wchłania niezbędną ilość płynu.
Bazylia oświetlenie
Po wysianiu postaw doniczki na ciepłym i jasnym parapecie. Zimą możesz zapewnić roślinom dodatkowe światło za pomocą lamp do uprawy, w przeciwnym razie nasiona nie wykiełkują. Aby zapewnić im optymalne warunki, dobrze jest przykryć doniczki folią spożywczą aż nasiona zaczną kiełkować. Temperatura w pomieszczeniu, w którym ustawimy doniczki z nasionami bazylii powinna wynosić 20-25 st. C.
Bazylia w doniczce czy nawozić
Jeżeli nie masz w domu własnego kompostu, przy każdym podlewaniu możemy dodawać do wody biohumus, naturalny nawóz powstawały z odchodów dżdżownic kalifornijskich. Stanowi on najlepszy rodzaj nawozu do ziół ze względu na bezpieczeństwo, naturalność i brak chemii. Stosuj go szczególnie w lecie i nie martw się o przedawkowanie, gdyż jest bardzo dobrze wchłaniany przez bazylię.
Bazylia przycinanie
Przycinanie bazylii to z pozoru błahy zabieg, ale może mieć ogromne znaczenie dla zdrowia i kondycji aromatycznej rośliny. Bardzo częstym błędem w pielęgnacji jest odrywanie pojedynczych listków na całej długości pędów. Tym sposobem uniemożliwiamy jej prawidłowe krzewienie się.
Aby uzyskać piękny i bujny pokrój, należy uszczykiwać lub ścinać z pomocą ostrego noża lub nożyczek wyłącznie listki ze szczytów pędów. Drobne przycinanie bazylii pozwoli jej wypuszczać nowe pędy, a wraz z nimi roślina zacznie rozrastać się na boki. Jeżeli uprawiamy bazylię głównie do użytku w kuchni, na bieżąco ucinajmy pojawiające się kwiaty, gdyż po zakwitnięciu liście nabiorą gorzkiego smaku.
Czy bazylię można hodować w szklarni
Posiadając własną szklarnię ogrodową, można w łatwy sposób uprawiać zioła przez cały rok i stosować je zarówno w naturalnej, jak i przetworzonej postaci. Aby twoje rośliny miały zawsze ciepło i wilgotno, możesz kupić mini szklarnię. Drewniana mini szklarnia na balkonie czy tarasie ułatwia uprawę bazylii, ale nie tylko. Dzięki szklanej osłonie temperatura powietrza i gleby jest wyższa, co zapewnia szybszy rozwój, a w dodatku panuje korzystny mikroklimat dla zieleni.
