Malowanie to bez wątpienia najczęściej powtarzana, a zarazem najprostsza, z prac remontowych. Na ogół nie wymaga specjalnej wprawy (z drobnymi wyjątkami, o których później), a jedynie odpowiedniego rodzaju farby i narzędzi do jej rozprowadzania. Zasadniczo można to robić na dwa sposoby – ręcznie lub maszynowo (natryskowo). Czym różnią się te metody i kiedy warto je zastosować? Przyjrzyjmy się temu bliżej.
Malowanie natryskowe
Malowanie natryskowe ścian można przeprowadzić na dwa sposoby – z wykorzystaniem pistoletu lub agregatu. Sprzęt ten wyraźnie różni się pod względem parametrów i osiągów. Działają też na nieco innej zasadzie.
Pistolet
Wyróżniamy dwa typy pistoletów natryskowych – niskociśnieniowe i pneumatyczne. Niezależnie od wykorzystywanego urządzenia trzeba pamiętać o zabezpieczeniu siebie (przynajmniej okulary i maska ochronna) i najbliższego otoczenia (folia malarska na podłogi i meble, których nie wyniesiemy). Sprawne malowanie pistoletami wymaga pewnej wprawy i jest nieco trudniejsze od malowania ręcznego (przynajmniej na początku).
Pistolety niskociśnieniowe są napędzane przez zasilane prądem silniki lub systemy turbinowe HVLP (High Volume Low Pressure), które pozwalają nakładać farbę dzięki niskociśnieniowemu powietrzu (do 0,9 bar). Mogą pracować z lekkimi materiałami jak lakiery, farby olejne i chlorokauczukowe. Cechuje je dość ograniczona efektywność, przez co raczej nie nadają się do ambitniejszych prac malarskich na dużych powierzchniach – spokojnie jednak wystarczą, gdy mamy do pomalowania góra 2-3 pokoje.
Pistolety pneumatyczne na ogół podłącza się bezpośrednio do kompresora – umożliwia to osiągnięcie znacznie wyższego ciśnienia pracy (3 do 6 bar). Wpływa to nie tylko na precyzję i efektywność (można je wykorzystać do malowania średnich i dużych powierzchni), ale też pozwala obsługiwać cięższe i bardziej lepkie farby – radzą sobie świetnie np. z emaliami.
Jak malować pistoletem?
Malowanie z użyciem pistoletu natryskowego wymaga utrzymywania stałego dystansu między malowaną ścianą a wylotem narzędzia – ok. 25 cm. W warunkach domowych można skrócić go do 15-20 cm, co pozwoli uzyskać większą precyzję kosztem czasu pracy. Ponadto trzeba pamiętać o dwóch ważnych zasadach – zawsze malujemy z góry na dół (zapobiega to ściekaniu świeżej farby na już pomalowaną powierzchnię) oraz poruszamy ręką/pistoletem w linii prostej, zawsze prostopadle do ściany. Nie powinno się także robić dłuższych przerw podczas malowania danej powierzchni – skutkować to może różnicami w odcieniu poszczególnych pasów farby, gdyż pierwsze zaczną wysychać, zanim dokończymy daną ścianę (co będzie szczególnie widoczne, gdy farba ma intensywny kolor).
Plusy:
- niska cena sprzętu (zwłaszcza prostych modeli),
- relatywnie duże tempo pracy,
- mniejsze straty materiału (nawet do 30% w porównaniu do malowania ręcznego),
- stosunkowo duża efektywność i precyzja,
- malowanie pistoletem natryskowym to niezbyt męcząca czynność.
Minusy:
- wymaga wprawy (acz niedużej),
- podłoże pod farbę musi zostać bardzo dokładnie przygotowane,
- materiał musi być często uzupełniany ze względu na dość małe zbiorniki,
- najbliższe otoczenie trzeba dokładnie zabezpieczyć,
- nie nadaje się do malowania miejsc trudno dostępnych,
- ograniczona efektywność (w przypadku pistoletów niskociśnieniowych),
- podczas nakładania farby pistoletami pneumatycznymi powstaje charakterystyczna mgiełka, która może dostawać się do oczu i dróg oddechowych oraz osiadać na wszystkim wokół.
Agregat malarski
Właściwie każdy agregat malarski jest wysokoprężnym urządzeniem pozwalającym efektywnie i szybko pokrywać farbą nawet bardzo duże obiekty. Produkowane obecnie agregaty malarskie to sprzęt hydrodynamiczny – rozprowadzanie farby zachodzi bez udziału powietrza. Dzięki temu umożliwiają zaoszczędzenie o 20-30% więcej materiału niż nawet najlepszy pistolet natryskowy. Mocne silniki (elektryczne lub spalinowe) pozwalają im osiągać bardzo duże ciśnienie pracy – najmocniejsze z nich mogą nawet przekraczać 230 bar -, co umożliwia nakładanie nawet bardzo ciężkich materiałów, jak farby antykorozyjne lub pęczniejące przeciwpożarowe.
Niestety obsługa takiego sprzętu wymaga dużej wprawy, a nawet odbycia specjalnego kursu, jeśli chce się wykorzystywać go w komercyjnej działalności. Zakup agregatu to też spora inwestycja – przyzwoity sprzęt kosztuje minimum kilka tysięcy złotych. Warto jednak pamiętać, że dość sporo firm zajmuje się wynajmem agregatów na godziny.
Jak malować agregatem?
Ogólne założenia pozostają takie same, jak w przypadku malowania natryskowego z użyciem pistoletu – zachowujemy tę samą odległość od malowanej powierzchni i stosujemy się do tych samych podstawowych wytycznych.
Plusy:
- bardzo duża efektywność malowania ścian (nawet 10x większa niż przy malowaniu pędzlem),
- możliwość pracy z wieloma rodzajami farb,
- minimalne straty materiału,
- bardzo wysoka precyzja nakładania farby,
- mało męczące,
- agregat można wynająć.
Minusy:
- bardzo wysoka cena sprzętu,
- relatywnie trudna technika malowania,
- wymaga dokładnego przygotowania powierzchni pod nakładanie farby,
- trudności z malowaniem małych elementów i trudno dostępnych miejsc,
- konieczność solidnego zabezpieczenia najbliższej okolicy,
- dość spore rozmiary agregatów utrudniają manewrowanie w miejscach o ograniczonej przestrzeni.
Malowanie wałkiem
Wałki to obecnie najpopularniejsze narzędzia do malowania ścian i sufitów – pozwalają uzyskać zadowalające efekty przy nieskomplikowanej technice. Wałek nadaje się też do malowania drewna i bejcowania mebli. Na rynku dostępne są wałki w bardzo różnych rozmiarach i o różnych długościach poszycia (tak naturalnego, jak i sztucznego). Pozwala to łatwo dobrać narzędzia odpowiednie do danej powierzchni – im będzie gładsza, tym krótsze może być włosie wałka.
Jak malować wałkiem?
Jak już wspomnieliśmy, malowanie wałkiem nie jest skomplikowane – wystarczy trzymać się prostych reguł i nie powinno sprawić żadnego kłopotu nawet całkowitemu amatorowi.
Malowanie ścian wałkiem zaczynamy zawsze od naroży i miejsc o trudniejszym dostępie – sprawdzają się tutaj małe i wąskie wałki (albo pędzel). Na większe powierzchnie potrzebny będzie wałek (lub kilka) o szerokości 18-25 cm. Kolejne pasy farby łączymy metodą „mokro na mokro”, a sam wałek prowadzimy lekko, bez dociskania, starając się rozprowadzać farbę w miarę równomiernie. Farbę należy nabierać obficie, najlepiej z użyciem kuwety malarskiej.
Podobnie jak w trakcie malowania natryskowego, należy zachować jeden kierunek i nie robić dłuższych przerw – to drugie jest szczególnie ważne, ponieważ wałek wymaga więcej czasu i farba wyschnie w trakcie takiej przerwy. Ponadto użycie wałka wyklucza dokonywanie miejscowych poprawek na już wyschniętych fragmentach ściany – daje to bowiem różnice w odcieniu. Jeśli więc przytrafi się nam wpadka, trzeba będzie jeszcze raz pomalować całą ścianę – warto więc na bieżąco kontrolować jakość pokrycia.
Plusy:
- niska cena narzędzi,
- nieskomplikowana i wygodna obsługa,
- dobre krycie powierzchni gładkich,
- relatywnie szybkie nakładanie farby,
- niezła wydajność, zwłaszcza na małych powierzchniach.
Minusy:
- możliwe problemy z malowaniem miejsc o ograniczonym dostępie,
- trudno kontrolować grubość warstw farby,
- niedokładne krycie powierzchni chropowatych,
- poprawki na sucho wymagają ponownego malowania całej powierzchni,
- wykonywane w trakcie malowania ruchy są bardzo powtarzalne, co może prowadzić do urazów mięśni i stawów przy długotrwałych pracach.
Kiedy wykorzystać daną technikę? Podsumowanie
Jak widać, obie metody mają swoje zalety i wady. Jak wobec tego zdecydować, która będzie odpowiednia? Wszystko zależy od tego, jak dużą powierzchnię musimy pomalować i jak dużo mamy na to czasu.
Wałki sprawdzą się przede wszystkim na małych i średnich powierzchniach (jeden lub kilka pokoi albo elewacja domu) lub gdy nie jesteśmy specjalnie ograniczeni czasem. Jeśli natomiast przy takich samych powierzchniach musimy uwinąć się szybko, wystarczy sięgnąć po pistolet natryskowy (na małych wystarczy niskociśnieniowy).
Agregaty do malowania natryskowego opłaca się wykorzystywać, gdy mamy do pomalowania naprawdę dużo (np. całą elewację i wnętrze domu) lub malowanie musi przebiegać ekspresowo. Poza tym urządzenia tego typu przydadzą się każdej ekipie zajmującej się zawodowo pracami wykończeniowymi.
